Τι είναι το σπιράλ και πώς λειτουργεί;

Υπάρχουν δύο βασικοί τύποι ενδομήτριων σπειραμάτων:

1. Ορμονικό σπιράλ
Το ορμονικό σπιράλ απελευθερώνει μικρή ποσότητα προγεσταγόνου (λεβονοργεστρέλη) καθημερινά μέσα στη μήτρα.

Πώς λειτουργεί:

• Πυκνώνει τη βλέννα του τραχήλου, εμποδίζοντας τα σπερματοζωάρια να περάσουν.
• Λεπταίνει το ενδομήτριο, μειώνοντας την πιθανότητα εμφύτευσης.
• Σε ορισμένες γυναίκες αναστέλλει και την ωορρηξία.

Διάρκεια δράσης: 3–8 χρόνια, ανάλογα με τον τύπο.

2. Σπιράλ Χαλκού
Δεν περιέχει ορμόνες. Το χαλκός δημιουργεί ένα περιβάλλον μέσα στη μήτρα που είναι τοξικό για τα σπερματοζωάρια.

Πώς λειτουργεί:

• Εμποδίζει τη γονιμοποίηση.
• Παρεμβαίνει στην κινητικότητα και βιωσιμότητα των σπερματοζωαρίων.

Διάρκεια δράσης: έως και 5-10 χρόνια.

Το σπιράλ αποτελεί μία από τις πιο αξιόπιστες μορφές αντισύλληψης, με ποσοστό αποτελεσματικότητας που ξεπερνά το 99%. Το πλεονέκτημά του είναι ότι δεν εξαρτάται από την καθημερινή συμμόρφωση της γυναίκας, όπως το αντισυλληπτικό χάπι.

Η τοποθέτηση σπιράλ ενδείκνυται σε:

• Γυναίκες που επιθυμούν μακροχρόνια αντισύλληψη
• Γυναίκες που δεν μπορούν ή δεν επιθυμούν να λαμβάνουν οιστρογόνα
• Θηλάζουσες μητέρες
• Γυναίκες με έντονη περίοδο (μηνορραγία) – ιδιαίτερα το ορμονικό σπιράλ
• Γυναίκες με ενδομητρίωση
• Περιπτώσεις αδενομύωσης
• Προστασία του ενδομητρίου σε γυναίκες που λαμβάνουν οιστρογονική θεραπεία

Η τοποθέτηση γίνεται στο ιατρείο και διαρκεί λίγα λεπτά.

Βήματα:

1. Γυναικολογική εξέταση.
2. Καθαρισμός τραχήλου.
3. Μέτρηση μήτρας.
4. Τοποθέτηση του σπειράματος μέσω ειδικού καθετήρα.

Η διαδικασία μπορεί να προκαλέσει ήπιο πόνο ή κράμπες, που συνήθως υποχωρούν γρήγορα. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χορηγηθεί παυσίπονο πριν την τοποθέτηση.

Ιδανική χρονική στιγμή: Συνήθως τις πρώτες ημέρες της περιόδου.

Είναι φυσιολογικό να εμφανιστούν:

• Ήπιες κράμπες
• Μικρή αιμορραγία ή spotting
• Αλλαγές στον κύκλο (κυρίως με το ορμονικό σπιράλ)

Με το ορμονικό σπιράλ, η περίοδος συχνά μειώνεται σημαντικά ή και διακόπτεται – κάτι που είναι απολύτως ασφαλές.

Ορμονικό σπιράλ:

• Ακανόνιστη αιμορραγία τους πρώτους μήνες
• Ευαισθησία μαστών
• Ήπια ακμή
• Πονοκέφαλος (σπάνια)

Χάλκινο σπιράλ:

• Πιο έντονη περίοδος
• Αυξημένος πόνος περιόδου

Οι σοβαρές επιπλοκές είναι σπάνιες και περιλαμβάνουν:

• Διάτρηση μήτρας (πολύ σπάνια)
• Αποβολή του σπειράματος
• Λοίμωξη και πυελική φλεγμονή

Το σπιράλ δεν συνιστάται σε περιπτώσεις:

• Ενεργής πυελικής λοίμωξης
• Ανεξήγητης κολπικής αιμορραγίας
• Καρκίνου ενδομητρίου ή τραχήλου
• Σοβαρής παραμόρφωσης της μήτρας
• Εγκυμοσύνης

Η τελική απόφαση λαμβάνεται πάντα μετά από εξατομικευμένη γυναικολογική εκτίμηση.

Ναι. Η γονιμότητα επανέρχεται άμεσα μετά την αφαίρεση, είτε πρόκειται για ορμονικό είτε για χάλκινο σπιράλ.

Η δυσφορία είναι συνήθως ήπια και σύντομη.

Σπάνια. Συνιστάται έλεγχος μετά τον πρώτο μήνα.

Όχι. Απαιτείται χρήση προφυλακτικού για προστασία από ΣΜΝ.

Ναι, με σωστή ιατρική αξιολόγηση.

Το ενδομήτριο σπείραμα προσφέρει:

• Μακροχρόνια ασφάλεια
• Οικονομική αποδοτικότητα
• Ελευθερία από καθημερινή φαρμακευτική αγωγή
• Θεραπευτικό όφελος σε συγκεκριμένες γυναικολογικές παθήσεις

Για πολλές γυναίκες αποτελεί μία από τις πιο πρακτικές και αξιόπιστες λύσεις αντισύλληψης.